Cursus strategisch omgevingsmanagement

Deze cursus is ontwikkeld voor omgevingsmanagers met enkele jaren werkervaring die hun kennis en vaardigheden willen verdiepen en verbreden. Je kent de basis van het vak en hebt ervaring met stakeholderanalyses, participatietrajecten en het organiseren van draagvlak. Nu wil je een volgende stap zetten in het strategisch beïnvloeden van complexe processen en besluitvorming.

De cursus is in het bijzonder geschikt voor professionals werkzaam bij gemeenten, provincies, netbeheerders, aannemers, publieke uitvoeringsorganisaties en advies- en ingenieursbureaus. Ook projectleiders, projectmanagers en beleidsadviseurs die verantwoordelijk zijn voor complexe stakeholderprocessen halen veel waarde uit deze opleiding.

Je bent toe aan deze verdieping wanneer je werkt aan projecten met veel stakeholders en uiteenlopende belangen, effectiever wilt opereren binnen bestuurlijke en politieke gevoeligheden en meer grip wilt krijgen op weerstand, onderhandelingen en samenwerking. Strategisch omgevingsmanagement vraagt immers meer dan het toepassen van instrumenten of het volgen van een stappenplan. Het vraagt inzicht in wat er onder de oppervlakte speelt, het herkennen van belangen en afhankelijkheden, en het vermogen om op het juiste moment de juiste interventie te kiezen.

Na afloop van de cursus ben je beter in staat om stakeholders, belangen, posities en afhankelijkheden systematisch te analyseren en deze inzichten te vertalen naar een effectieve omgevings- en interventiestrategie. Je herkent kansen, risico's en mogelijke conflicten eerder, onderhandelt effectiever vanuit de Mutual Gains Approach en handelt strategischer binnen een politiek-bestuurlijke context. Daarnaast krijg je meer inzicht in hoe je eigen aannames, gedrag en invloed het verloop van processen bepalen.

Aan het begin van de cursus formuleer je samen met de trainers je persoonlijke leerdoelen. Tijdens de cursus werk je gericht aan de ontwikkeling van deze competenties en aan het einde evalueer je je groei en bepaal je hoe je het geleerde toepast in je dagelijkse praktijk.

Sta je nog aan het begin van het vakgebied? Dan sluit de Basiscursus Omgevingsmanagement waarschijnlijk beter aan bij jouw ervaring en leerbehoefte.

De cursus bestaat uit drie dagen. Iedere dag combineert korte theoretische inleidingen met oefeningen, praktijkcasussen, feedback en reflectie.

Dag 1: Strategisch kijken naar de omgeving

De eerste dag staat in het teken van de principes van Strategisch Omgevingsmanagement en de betekenis daarvan voor je eigen werk.

Je werkt aan:

• krachtenvelden, belangen en afhankelijkheden;
• stakeholderanalyse en stakeholderstrategie;
• de SOM-cirkel en relevante SOM-instrumenten;
• de vertaling naar je eigen organisatie en praktijkcasus.

Opbrengst: je kunt een complexe omgeving systematisch analyseren en onderbouwen welke strategische aanpak bij je vraagstuk past.

Dag 2: Onderhandelen en strategisch handelen

De tweede dag draait om onderhandelen, strategische interventies en handelen binnen een politiek-bestuurlijke context.

Je werkt aan:

• de principes van de Mutual Gains Approach;
• belangen onderscheiden van standpunten;
• omgaan met tegengestelde belangen;
• bestuurlijke sensitiviteit en formele en informele besluitvorming.

Opbrengst: je kunt onderhandelingen bewuster voorbereiden en gerichter bepalen welke interventie een proces verder kan helpen.

Dag 3: Persoonlijk leiderschap en impact

De derde dag staat in het teken van persoonlijke effectiviteit, casuïstiek en zelfreflectie.

Je werkt aan:

• je rol als strategisch omgevingsmanager;
• eigen aannames en handelingspatronen;
• omgaan met spanning, weerstand en onzekerheid;
• feedback en concrete vervolgstappen voor je eigen werk.

Opbrengst: je herkent beter welke invloed je eigen handelen heeft en weet hoe je bewuster kunt opereren in complexe situaties.

(De hoofdlijnen van het programma staan vast. De leerdoelen en accenten worden afgestemd op de deelnemers.)

De effectiviteit van omgevingsmanagement wordt niet alleen bepaald door modellen en instrumenten. Ook de manier waarop je kijkt, luistert, onderhandelt en intervenieert is bepalend.

Daarom combineert deze cursus drie ontwikkelgebieden:

• Strategie: SOM, stakeholderstrategie en gerichte interventies.
• Vaardigheden: analyseren, onderhandelen en bestuurlijk sensitief handelen.
• Persoonlijke effectiviteit: inzicht in je eigen aannames, gedrag en invloed.

Juist deze combinatie onderscheidt de cursus. Je leert niet alleen welke aanpak je kunt kiezen, maar ook hoe je eigen handelen het stakeholderproces beïnvloedt.

Jouw werkpraktijk staat tijdens de hele cursus centraal.

• Persoonlijke intake: vooraf brengen we je leerwensen en praktijkcasus in kaart.
• Leren door te doen: korte theoretische inleidingen worden afgewisseld met oefeningen en casuïstiek.
• Direct toepassen: tussen de cursusdagen breng je nieuwe inzichten in de praktijk.
• Feedback en reflectie: je onderzoekt wat werkt, welk effect je handelen heeft en wat je wilt veranderen.

Na afronding ontvang je een deelnamecertificaat. De opzet is gebaseerd op ervarend en action-based leren: theorie krijgt direct betekenis in je eigen werksituatie.

Deze cursus is beoordeeld met een 9.

• “Mooie afwisseling tussen theorie en oefeningen. We kregen goede tips en tricks bij de afronding van elke oefening. De trainers hadden goede kennis en konden deze goed overbrengen.”
• “De inhoud was volledig en had een duidelijke structuur. Aan het eind van de cursus was mijn plaatje echt compleet.”

• Cursusdagen: 12, 18 en 26 november 2026
• Tijd: 9:30 - 16:30 uur
• Locatie: Kantoor van Antea Group in Almere, Landdrostdreef 100
• Kosten: € 2.490 excl. btw, incl. materialen en arrangementskosten
• Afronding: Deelnamecertificaat 

De cursus start bij minimaal 6 deelnemers. Uiterlijk 2 weken voor aanvang ontvang je de definitieve bevestiging.

Complexe omgevingsvraagstukken vragen om strategisch inzicht, onderhandelingsvaardigheid en bewustzijn van je eigen invloed. Tijdens deze cursus ontwikkel je deze elementen in samenhang en pas je ze direct toe op je eigen praktijk.