Pop-up Kennishub Noord-Nederland: Nieuwe inzichten als basis voor transities

De middag begon met een warm welkom door Tanja Lendzion (CEO Antea Group Nederland). Onder leiding van dagvoorzitter Frank Evenblij blikte Tanja, samen met Minne Dolstra (directeur ijsstadion Thialf) terug op de lange geschiedenis die Thialf en Antea Group met elkaar delen. Al decennialang werken beide partijen samen aan het verbeteren van de schaatsomgeving: van de overkapping die sporters gelijke omstandigheden biedt tot gezamenlijke ambities rond duurzaamheid en verankering in de regio.

Voormalig topschaatser en keynote spreker Gianni Romme nam de zaal vervolgens mee in de transitie van de schaatssport, aan de hand van de introductie van de klapschaats. Jarenlang bleef de traditionele schaats onveranderd, totdat een doorbraak volgde die in eerste instantie op weerstand stuitte. Pas toen een kleine groep schaatsers de nieuwe techniek echt omarmde en successen boekte, volgde de rest. Romme gebruikte deze ontwikkeling als metafoor voor de veranderingen waar organisaties nu middenin zitten: echte vooruitgang vraagt om experimenteren, volhouden en durven afwijken van de gebaande paden.

Vervolgens leidde Frank Evenblij een panelgesprek met Hans Hoornstra, Gianni Romme en Bram Marcus. Zij spraken over identiteit, digitalisering en het verschil tussen een ‘fixed’ en een ‘growth’ mindset. Centrale vraag: hoe blijf je leren, vernieuwen en jezelf uitdagen in een tijd van snelle verandering?
 

Aan het begin van de middag, tijdens het plenaire programma, was er een bijzonder, spontaan moment: Antea Group kocht de allereerste Antoinette Rijpma-de Jong-kaas. De opbrengst gaat naar de Antoinette Foundation, die zich inzet tegen pesten. In Thialf – de thuisbasis van Antoinette – presenteerde Frank Evenblij de kaas, waarna hij samen met Minne Dolstra en Tanja Lendzion de kaas officieel aansneed. Het moment stond symbool voor een dag waarop samenwerken, lef en zorg voor elkaar centraal stonden.

De Pop-up Kennishub Noord-Nederland liet zien dat de grote opgaven in de regio – woningbouw, bereikbaarheid, energietransitie en een krappe arbeidsmarkt – niet los van elkaar staan. Ze vragen om samenwerking over grenzen heen: tussen regio’s, sectoren, overheden, onderwijs en bedrijven.

In de sessie over de Regio Groningen-Assen werd duidelijk hoe gezamenlijke doelen, heldere verantwoordelijkheden en goed ingerichte processen en contracten zorgen voor versnelling. Niet iedereen hoeft hetzelfde te doen of evenveel te investeren; het gaat erom dat partijen elkaar versterken en integraal naar wonen, werken, mobiliteit en energie kijken. Zo groeit de regio uit tot een belangrijke motor van Noord-Nederland.

Ook de collega van de toekomst stond centraal. Studenten, docenten en werkgevers verkenden welke kennis en vaardigheden nodig zijn in een arbeidsmarkt waar digitalisering, AI en maatschappelijke opgaven elkaar raken. De kernboodschap: toekomstbestendige professionals ontstaan alleen als onderwijs en werkveld samen verantwoordelijkheid nemen en structureel samenwerken.

Voor relaties en partners onderstreept deze kennishub dat er in Noord-Nederland veel energie, kennis en bereidheid is om samen te bouwen aan een toekomstbestendige regio – met ruimte voor experiment, innovatie én menselijkheid.
 

In verschillende themasessies doken deelnemers dieper de inhoud in. De Pop-up Kennishub fungeerde daarbij als platform waar kennis, vakmanschap en slimme systemen samenkomen. De belangrijkste lijnen:
•    Samenwerken aan regionale opgaven – over vertrouwen als fundament en hoe ongelijk investeren soms nodig is voor gelijke uitkomsten.
•    De collega van de toekomst – over vaardigheden, leren en nieuwe rollen op de arbeidsmarkt, in nauwe samenwerking met onderwijs en studenten.
•    Navigeren door het AI-tijdperk – over wat AI is, hoe taalmodellen werken en hoe je deze technologie verantwoord inzet.

De inzichten uit deze sessies vormen de basis voor vervolg, onder andere door:

• verder te bouwen op het voorbeeld van Regio Groningen-Assen;
• de verbinding met onderwijs en studenten te intensiveren via hybride leeromgevingen, innovatiewerkplaatsen en leer-werkconstructies;
• samen te verkennen waar AI waarde toevoegt in projecten en hoe betrouwbaarheid en brongebruik geborgd blijven.
   

Samenwerken: vertrouwen als vertrekpunt
In de sessie met Harmke Vlieg (directeur Regio Groningen-Assen), Robert Oostmeijer (programmaleider NOVEX) en Johan Fuite (project- en accountmanager Ruimte en Energieplanologie Antea Group) stond één vraag centraal: hoe maak je vertrouwen het fundament onder succesvolle samenwerking?
Het antwoord lag in vier elementen:
1.    Gezamenlijke doelen helder formuleren – zodat iedereen dezelfde stip aan de horizon ziet.
2.    Verantwoordelijkheden expliciet delen – zodat duidelijk is wie waarvoor aan zet is.
3.    Processen én contracten inrichten op samenwerken – zodat afspraken samenwerking niet belemmeren, maar juist mogelijk maken.
4.    Integraal werken - aan wonen, werken, mobiliteit en energie.

Op deze manier ontstaat handelingsperspectief, versnelling en betere resultaten voor de hele regio.

De collega van de toekomst: wendbaar, digitaal en mensgericht
Onderwijs, werkgevers en studenten verkenden samen welke vaardigheden nodig zijn voor de toekomstige arbeidsmarkt. Een zeer inspirerende en interactieve sessie met Janneke Sikkema (opleidingsmanager Built Environment Hanze), Bas Daanje (directeur Firda) en procesbegeleider Iepe Soet (Antea Group). Daarbij kwamen onder andere aan bod:
•    wendbaarheid en intrinsieke motivatie;
•    digitale én sociale vaardigheden;
•    het vermogen om continu te blijven leren.

Ook werd besproken hoe AI en nieuwe technologie een plek krijgen in het onderwijs en wat dit vraagt van werkgevers. Denk aan realistische verwachtingen, ruimte om te leren in de praktijk en een open houding naar nieuwe rollen en instroomprofielen. De conclusie was helder: alleen als onderwijs en werkveld samen optrekken, ontstaan de professionals die Noord-Nederland nodig heeft.

Navigeren door het AI-tijdperk
In de AI-sessie liet Hans Hoornstra (voorzitter Stichting Digitale Overheid) zien hoe je AI beter begrijpt als je kijkt naar vijf “semantische ruimtes” van betekenis: de fysieke ruimte (wat we voelen, zien en horen), de mentale ruimte (scenario’s en dromen), de taalruimte (woorden en verhalen), de digitale ruimte (data en systemen) en de ruimte van generatieve AI (nieuwe combinaties en creaties). Door AI altijd te koppelen aan deze vijf lagen, blijft technologie verbonden met de werkelijkheid, menselijk oordeel en een stevige digitale basis.

Door AI langs deze vijf semantische ruimtes te leggen, werd duidelijk dat AI geen losstaande truc is, maar een hulpmiddel dat pas echt waarde toevoegt als het verbonden blijft met de fysieke werkelijkheid, menselijk denken, betekenisvolle taal en een solide digitale basis.

In een aparte workshop werkte een groep studenten aan hun persoonlijke presentatie: hoe vertel je je verhaal, hoe pitch je jezelf en hoe voer je een goed gesprek tijdens een netwerkbijeenkomst? Door uit hun comfortzone te stappen, spanning te overwinnen en kritisch naar hun eigen pitch te kijken, zetten zij in korte tijd grote stappen.
Tijdens de dag liep ook de winactie “Win een gratis ingenieur of adviseur voor één dag”. De prijs ging naar Saskia Haringa van GGZ Friesland. Zij onderzoekt hoe zij deze dag het meest effectief kan inzetten voor haar organisatie en cliënten.