De scheepvaart staat voor een grote verduurzamingsopgave. Maar welke duurzame brandstoffen gaan daarin een rol spelen? Met de aanleg van een waterstoftankstation voor boten in de Kooyhaven bij Den Helder bouwt Antea Group mee aan één van de mogelijke antwoorden. Een project dat laat zien hoe we vandaag al werken aan de oplossingen van morgen – ook als die nog volop in ontwikkeling zijn. Met dit tankstation ontstaat nieuwe ruimte voor emissieloze scheepvaart, bijvoorbeeld voor bevoorradingsschepen van offshore platforms, transport naar windparken en toepassingen in kwetsbare natuurgebieden.

“We bouwen mee aan oplossingen die nog moeten groeien”

“Waterstof is niet dé oplossing, maar wel één van de oplossingsrichtingen,” vertelt projectmanager Norbert Stuip. “De energietransitie draait om een mix van technieken. Dit project laat zien dat wij daar middenin zitten.”

Samen met projectleider Theo Jorritsma en uitvoerder Johannes Weening werkte hij aan de aanleg van de civieltechnische basis van het waterstoftankstation. Antea Group verzorgde onder meer de inrichting van het terrein, de leidingtracés en de waterafvoer.

De installatie zelf wordt gebruikt voor het tanken van waterstofboten, zoals loodsboten en watertaxi’s. Deze schepen varen naar offshore installaties en windparken en opereren steeds vaker in gebieden waar emissievrije oplossingen nodig zijn om CO₂-uitstoot terug te dringen.

“Wij kijken niet naar één techniek, maar naar het grotere geheel. Soms is elektriciteit de beste oplossing, soms warmte of waterstof. Juist door die brede blik helpen we opdrachtgevers om toekomstbestendige keuzes te maken.”


Dieuwke Martens-Bakker
Adviesgroepmanager Energietransitie & Duurzaamheid

Volgens Dieuwke Martens-Bakker laat dit project goed zien waarom de energietransitie vraagt om meer dan één oplossing. Juist voor de scheepvaart kan waterstof een interessante rol spelen. Waar personenauto’s steeds vaker elektrisch rijden, is verduurzaming van grote schepen veel complexer. Voor sommige toepassingen zijn batterijen minder geschikt en wordt gezocht naar alternatieve energiedragers. Waterstof biedt dan kansen om emissies terug te dringen en nieuwe stappen te zetten richting een duurzamere maritieme sector.

Die brede blik vertaalt zich niet alleen naar strategisch advies, maar ook naar de manier waarop projecten worden uitgevoerd. Volgens Dieuwke kijkt Antea Group samen met opdrachtgevers naar het bredere energiesysteem en naar de oplossingen die het beste passen bij hun situatie. Juist die integrale aanpak helpt om duurzame keuzes te maken die ook op lange termijn werken.

Slim schakelen onder druk

Het project kende een uitdagend verloop. Door bezwaarprocedures liep de start vertraging op. Toen de vergunning er eenmaal was, moest er snel worden gehandeld. Voor Antea Group was dat geen reden om op de rem te trappen.

“Wij zijn gewend om onder tijdsdruk te werken,” zegt Norbert Stuip. “Dankzij onze brede kennis van energie-infrastructuur, civiele techniek en projectuitvoering kunnen we snel schakelen. We kijken niet naar waarom iets niet kan, maar naar wat nodig is om het wél mogelijk te maken.”

Praktische oplossingen maken het verschil

Ook tijdens de uitvoering kwam het team voor onverwachte uitdagingen te staan. Tussen de installatie en de ligplaats van de schepen moest bijvoorbeeld een leidingtracé worden aangelegd voor de waterstofleiding en de besturing van het tankstation. Pas tijdens de uitvoering bleek dat in de kade al meerdere hoog- en middenspanningskabels lagen waarmee in het oorspronkelijke ontwerp onvoldoende rekening was gehouden. Daardoor kon de voorgeschreven leidinggoot niet volgens plan worden aangelegd.

“Dan kun je concluderen dat het ontwerp niet uitvoerbaar is,” vertelt Theo Jorritsma. “Maar wij kijken juist hoe het wél kan.” Samen met de betrokken partijen werkte Antea Group een oplossing uit waarmee de leiding alsnog veilig kon worden aangelegd, zonder het hele ontwerp opnieuw te hoeven maken.

“Wij denken niet in problemen maar in oplossingen,” aldus Norbert Stuip. “Waar anderen het probleem terugleggen bij de opdrachtgever, zoeken wij samen naar een oplossing die werkt. Juist dat meedenken en snel schakelen maakt het verschil voor onze opdrachtgevers.”

Vooroplopen in de energietransitie

Wat dit project bijzonder maakt, is dat het vooruitloopt op de markt. De vraag naar waterstof in de scheepvaart ontwikkelt zich nog. “Het station staat er, maar het gebruik moet nog groeien,” zegt Theo. “Dit is echt bouwen aan de toekomst.” De locatie in de Kooyhaven ligt dicht bij ontwikkelingen rond windenergie op zee. Daardoor kan het gebied in de toekomst interessante kansen bieden voor verdere toepassingen van waterstof binnen de energietransitie.

Op weg naar emissieloze scheepvaart

Het waterstoftankstation kan een belangrijke rol spelen in de verduurzaming van de maritieme sector. Niet alleen voor offshore activiteiten, maar ook voor andere toepassingen, zoals:

  • bevoorrading van offshore installaties;
  • transport naar windparken op zee;
  • emissieloze scheepvaart in Natura 2000-gebieden;
  • toekomstige toepassingen bij de Koninklijke Marine.

Bouwen aan wat nog niet af is

Dit project laat zien waar Antea Group voor staat: oplossingen realiseren, ook als de toekomst nog niet vastligt. “De energietransitie vraagt om doen, daarvan leren en vervolgens verbeteren,” besluit Norbert. “Wij zijn er trots op dat we daar vanuit onze gezamenlijke kennis en expertise een bijdrage aan mogen leveren.”

Ook bouwen aan de energie-oplossingen van morgen?

Van strategie tot realisatie: Antea Group helpt organisaties bij complexe vraagstukken rondom de energietransitie. Neem contact op en ontdek hoe we jouw duurzame ambities kunnen helpen realiseren.