Hoe ik het vak assetmanagement ontdekte en waarom dat nog steeds te vaak toeval is

Als sector hebben we het veel over de vervangingsopgave. Over de omvang, de complexiteit en vooral ook over de tekorten. Tekorten aan mensen, aan capaciteit, aan tijd. En ja, die zijn er. Die voelen we allemaal. In projecten die onder druk staan, in keuzes die steeds lastiger worden en in de spanning tussen vandaag en morgen. Maar als ik eerlijk ben, hebben we daar zelf ook een rol in gespeeld. We hebben het vak niet zichtbaar genoeg gemaakt. Niet aantrekkelijk genoeg gepositioneerd. En misschien wel het belangrijkste: we hebben het niet vroeg genoeg onder de aandacht gebracht. In opleidingen gaat het veel over ontwerpen en bouwen, over realiseren en opleveren. Maar het vak dat daarna begint, het vak waarin het pas echt interessant wordt, blijft vaak buiten beeld. Terwijl juist daar de echte afwegingen voor de lange termijn plaatsvinden. Daar waar techniek, omgeving, geld en tijd samenkomen. Daar waar je niet alleen oplossingen bedenkt, maar ook verantwoordelijkheid neemt voor de toekomst. En dus ontdekken mensen dit vak niet vanzelf. Ze moeten het tegenkomen. Net zoals ik dat ooit deed. Per toeval.

Tegelijkertijd speelt er nog iets anders, iets dat minstens zo belangrijk is. Het vak zelf verandert. Assetmanagement vraagt steeds meer. Het vraagt dat je over disciplines heen kunt kijken, dat je kunt omgaan met onzekerheden en dat je keuzes durft te maken zonder dat alle informatie compleet is. Het vraagt dat je belangen verbindt, dat je vooruit denkt en dat je het grotere geheel blijft zien. Dat vraagt om cognitieve lenigheid. De vaardigheid om anders te kijken, om bestaande patronen los te laten en om nieuwe afwegingen te maken. Maar juist daar zit ook onze uitdaging.
Want hoe vaak zoeken we de oplossing nog in extra geld, in nieuwe processen of in weer een nieuw systeem? Terwijl de echte vraag misschien wel is of ons denkkader zelf nog wel past bij de opgave waar we voor staan. Of we ons handelingsrepertoire voldoende blijven ontwikkelen. Als we daar niet bewust in investeren, blijven we hetzelfde doen in een wereld die steeds sneller verandert. En dat gaat ons uiteindelijk inhalen.

We zeggen vaak dat de vervangingsopgave complex is door techniek, door regelgeving of door financiering. Maar hoe vaker ik ernaar kijk, hoe sterker ik ervan overtuigd raak dat de sleutel tot de oplossing ergens anders zit. Die zit in mensen. In hoe we mensen opleiden, hoe we ze meenemen en hoe we ze blijven uitdagen om te groeien. In hoe we samenwerken, over organisaties heen, en in hoe we ruimte geven aan nieuwe manieren van denken. In hoe we het vak overdragen van de ene generatie op de andere.

Want zonder mensen die het vak begrijpen, voelen en verder brengen, blijft elke oplossing oppervlakkig. Hoe goed de techniek ook is.

Als ik terugkijk op mijn eigen ontwikkeling, voel ik vooral dankbaarheid. Voor al die mensen die mij hebben meegenomen, die mij hebben laten zien wat het vak inhoudt en die mij hebben uitgedaagd om te groeien. Zonder hen had ik hier niet gestaan. En juist daarom voel ik ook een verantwoordelijkheid. Om datgene wat ik heb gekregen, door te geven. Niet alleen door kennis te delen, maar door mensen echt mee te nemen. Door ze te laten ervaren, door ze uit te dagen en door ze het vertrouwen te geven om hun eigen weg te vinden in dit vak. Voor mij is dat waar leiderschap over gaat. Niet alleen zorgen dat het werk wordt gedaan, maar zorgen dat mensen groeien. Dat ze begrijpen waar ze aan bijdragen en waarom dat ertoe doet. En dat ze uiteindelijk zelf in staat zijn om het vak verder te brengen dan wij vandaag doen. Met eigenaarschap en trots.

We kunnen het ons als sector niet meer permitteren om af te wachten. De opgave is te groot, de druk is te hoog en de impact op onze leefomgeving is te belangrijk. Als we blijven vertrouwen op toeval, blijven we achter de feiten aanlopen. Daarom geloof ik dat we een stap moeten zetten. Van toevallig ontdekken naar bewust ontwikkelen. Dat betekent dat we het vak zichtbaar moeten maken, in opleidingen, in projecten en in de verhalen die we vertellen. Maar ook dat we actief investeren in hoe het vak zich verder ontwikkelt. In onderzoek, in samenwerking en in het doorbreken van oude patronen. En misschien nog wel het belangrijkste: dat we dit niet als individuele organisaties oppakken, maar als gezamenlijke verantwoordelijkheid.

Want daar ligt wat mij betreft de echte beweging die we moeten maken. Als sector moeten we dit meer als een gezamenlijke verantwoordelijkheid gaan zien. Door naast vanuit onze eigen organisatie, het samenspel tussen opdrachtgevers, adviesbureaus en onderwijs op te zoeken. Zo kunnen we het verschil te maken. Dat vraagt dat we bewuster en gerichter gaan samenwerken. Dat we kennis delen, mensen uitwisselen, samen investeren in opleiding en onderzoek en elkaar actief opzoeken in plaats van naast elkaar blijven werken. Niet incidenteel, maar structureel. Niet vanuit losse initiatieven, maar vanuit een gezamenlijke ambitie om het vak verder te brengen. Want juist daar kan het vak echt gaan bloeien. Dan ontstaat er ruimte voor nieuwe manieren van denken, voor ontwikkeling en voor groei. En daarmee maken we assetmanagement niet alleen sterker, maar ook aantrekkelijker voor nieuwe aanwas.

Mijn oproep is daarom simpel. Neem iemand mee in dit vak. Maak zichtbaar waarom dit werk ertoe doet. Investeer niet alleen in projecten, maar vooral ook in mensen en in hoe we samenwerken. Want als we daar echt bewust in gaan investeren, weten we één ding zeker. Dan verandert de opgave… en daarmee ook onze toekomst!